دوره «نقاشی با آبرنگ» با هدف آموزش اصولی این تکنیک، از شناخت ابزار تا اجرای یک اثر کامل، طراحی شده است. در آغاز، ابزارهای ضروری شامل رنگ، قلممو، مقوای با گرماژ بالا، پالت سرامیکی و ملزومات جانبی معرفی میشوند و نقش هر یک در کیفیت اجرای اثر توضیح داده میشود . تأکید بر انتخاب صحیح ابزار، پایهای برای یادگیری کنترل آب و رنگ در ادامه مسیر است.
در گام بعد، چهار تکنیک اصلی آبرنگ ـ خیس در خیس، خشک در خشک، خشک در خیس و خیس در خشک ـ آموزش داده میشود . هنرجو با تفاوت میزان رطوبت رنگ و سطح کاغذ آشنا میشود و میآموزد چگونه هر تکنیک را متناسب با موضوع به کار گیرد. سپس تکنیکهای تکمیلی مانند نمک، سلفون، خراش و الکل معرفی میشوند تا دامنه ایجاد بافت و جلوههای بصری گسترش یابد .
بخش عملی دوره با اجرای یک اثر اورجینال آغاز میشود؛ از اصلاح ترکیببندی و افزایش فضای آسمان تا اجرای آن با تکنیک خیس در خیس. در ادامه، پوشش اولیه شیروانیها و دیوارها با تکنیک خیس در خشک انجام میگیرد و بر حفظ سفیدی کاغذ و پرهیز از ورود زودهنگام به جزئیات تأکید میشود .
در مراحل بعد، جزئیات، بافتها و کهنگی سطوح با گلیز، ضرب قلمهای شکسته و استفاده از قلم لاینر شکل میگیرد . سپس اجرای قایقها و انعکاس آنها در آب، هنرجو را با مفهوم تکرار رنگ در سطح آب و کنترل خطوط افقی برای ایجاد موج آشنا میکند . در پایان، با تکمیل جزئیات و تنظیم تیرگیها، تعادل نور و سایه تثبیت میشود و اثر به انسجام نهایی میرسد .
این دوره تلاش میکند هنرجو را از مرحله شناخت ابزار و تکنیکهای پایه، به سطحی برساند که بتواند با کنترل آب، رنگ، نور و سفیدی کاغذ، اثری منسجم و حرفهای در آبرنگ خلق کند.
استاد دوره
فریبا قلیپور
خانم فریبا قلیپور، مدرس آبرنگ و دانشآموخته کارشناسی هنرهای تجسمی از دانشگاه شهید رجایی تهران، فعالیت حرفهای خود در این حوزه را از سال ۱۳۹۵ آغاز کرده است. او آموزش آبرنگ را نزد هنرمندان این رشته آغاز کرد و پس از طی دوره شاگردی، مسیر مستقل هنری خود را شکل داد.
رویکرد شخصی خانم قلیپور در آبرنگ با انتخاب سبک مونوکروم تثبیت شد؛ شیوهای که در آن یک رنگ، محور اصلی اثر است و حالوهوایی نزدیک به آبمرکب ایجاد میکند، اما با ظرفیتهای بیانی آبرنگ اجرا میشود. موضوعاتی چون تهران قدیم، زنان قدیم و فضاهای نوستالژیک شهری در آثار او جایگاهی پررنگ دارد و نوع نگاه او به رنگ، بیش از آنکه مبتنی بر تنوع کروماتیک باشد، بر کنترل تونالیته و عمقسازی با یک طیف استوار است.
خانم قلیپور افزون بر فعالیت هنری، بیش از بیستوپنج سال سابقه تدریس در آموزشوپرورش دارد و در حوزههای گرافیک، طراحی و مبانی هنرهای تجسمی تدریس کرده است. این پیشینه آموزشی، نگاه او را به آبرنگ ساختارمند و انتقالمحور کرده است. او در تدریس بر شناخت ابزار، کنترل آب و رنگ، حفظ سفیدی کاغذ و صبوری در اجرای لایهها تأکید دارد.
در نگاه خانم قلیپور، آبرنگ رسانهای لطیف و روحمحور است؛ رسانهای که خطا در آن بهسادگی قابل اصلاح نیست و همین ویژگی، ضرورت دقت، آرامش و تمرکز را دوچندان میکند. این نگاه، چارچوب آموزشی او را شکل میدهد و هنرجو را به درک ماهیت خاص این تکنیک هدایت میکند.
سرفصلهای دوره
در این جلسه، مدرس دوره ضمن معرفی پیشینه تحصیلی و حرفهای خود، به بیان مسیر یادگیری آبرنگ، تجربه در سبک مونوکروم و رویکرد نوستالژیک آثارش پرداخت. همچنین بر ماهیت روحی آبرنگ و اهمیت صبوری و لطافت روح در این تکنیک تأکید شد و چارچوب کلی نگاه آموزشی دوره ترسیم گردید.
این بخش نشان میدهد که هنر پردهکِشی امتداد یک سنت تصویری کهن است که ریشه در نقشبرجستههای باستانی دارد. الگویی که از سنگ به دیوار و از دیوار به پارچه منتقل شد و در هر مرحله، متناسب با نیازهای اجتماعی و رسانهای زمانه تغییر شکل داد. پردهکِشی از هنری درباری به رسانهای مردمی تبدیل شد و امروز نیز نیازمند بازخوانی و معاصرسازی است؛ مسیری که در قالب جنبش نو قهوهخانه ادامه مییابد.
در این جلسه چهار تکنیک اصلی آبرنگ معرفی شد: خیس در خیس برای فضاهای نرم، خشک در خشک برای بافتهای زبر، خشک در خیس برای ترکیب رنگها روی سطح مرطوب و خیس در خشک برای ایجاد مرزهای مشخصتر. این چهار شیوه، مبنای اجرای بیشتر آثار آبرنگ را تشکیل میدهند.
در این جلسه تکنیکهای تکمیلی آبرنگ شامل نمک، سلفون، خراش و الکل معرفی شد. هر یک از این روشها امکان ایجاد بافتها و جلوههای متنوع را فراهم میکنند و در کنار چهار تکنیک اصلی آبرنگ، دامنه اجرایی هنرجو را گسترش میدهند. در ادامه، این تکنیکها در اجرای یک اثر عملی به کار گرفته خواهند شد.
در این جلسه، نتایج چهار تکنیک اصلی و چند تکنیک بافتساز آبرنگ پس از خشکشدن بررسی شد. تفاوت در نرمی، مرزبندی، مجاورت رنگها و ایجاد بافتهای متنوع مشاهده گردید. همچنین بر اهمیت زماندادن به کار برای تثبیت بافتها و جلوگیری از پخش ناخواسته رنگ تأکید شد.
در این جلسه اجرای یک طرح اورجینال از خانههای رنگی بندر انزلی آغاز شد. با اصلاح ترکیببندی و افزایش فضای آسمان، اجرای بخش آسمان با تکنیک خیس در خیس انجام گرفت. بر کنترل رنگ، استفاده از قلم پهن، رعایت ترتیب کار و زماندادن برای خشکشدن لایهها تأکید شد.
در این جلسه پوشش اولیه شیروانیها، دیوارها و پنجرهها با تأکید بر تکنیک خیس در خشک اجرا شد. حفظ سفیدی کاغذ، کنترل تمیزی رنگها، هماهنگی رنگهای شاد در مجاورت یکدیگر و اجرای نور و سایه در سبزهها، محور اصلی این مرحله از کار بود. پس از خشکشدن سطوح، جزئیات نهایی افزوده خواهد شد.
در این جلسه جزئیات شیروانیها، پنجرهها و دیوارها پرداخت شد. با استفاده از خطوط شکسته، گلیزهای تیره، لکهگذاری و حفظ سفیدی کاغذ، حجم، نور، سایه و حس کهنگی در ساختمانها تقویت گردید. پس از خشکشدن این مرحله، اجرای قایقهای داخل آب آغاز خواهد شد.
در این جلسه، قایقها با رنگهای تند و هماهنگ با فضای تصویر اجرا شدند و با حفظ سفیدیهای کاغذ، حجم آنها شکل گرفت. سپس انعکاس رنگ قایقها و ساختمانها در آب ایجاد شد و با خطوط افقی و کنترل رطوبت، زمینه برای پرداخت نهایی و تکمیل جزئیات فراهم گردید.
در این جلسه، انعکاس آب تکمیل شد، زمینه با تکنیک خیس در خیس و پاشش رنگ بافت گرفت و مرغابیها با آسترهای آبی و رنگهای گرم حجم پیدا کردند. کنترل مکملها، حفظ سفیدی کاغذ و تنظیم تیرگیها پایه پرداخت نهایی اثر را فراهم کرد.
در این جلسه جزئیات مرغابیها کامل شد، رنگهای خام پختهتر گردید، سایهها تقویت شد و بافت زمین با پاشش رنگ و گلیز ملایم عمق بیشتری گرفت. رعایت نور، پرسپکتیو و کنترل تیرگیها باعث شد تصویر نهایی انسجام و تعادل بیشتری پیدا کند.
نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.